۲۱ آبان ۱۳۹۸

رهبر معظّم انقلاب: علاج برون رفت از مشکلات کشور «اقتصاد مقاومتی» است.

شناسه خبر: ۹۲۴۹۵ ۰۳ تیر ۱۳۹۸ - ۱۲:۳۸ دسته : گزارش تحلیلی, مبانی خلق پول, نظام مالی کارشناس: محمد غیاثی
۱

کارشناسان و صاحب نظران اسلامی دیدگاه‌های مختلفی نسبت به خلق پول بانک‌ها دارند. حجت الاسلام موسویان عضو شورای فقهی بانک مرکزی اعتقاد دارد که خلق پول به ۲ شرط اشکال شرعی ندارد؛ شرط اول اینکه قابل مدیریت باشد و شرط دوم اینکه منافع خلق پول به جامعه برسد. در مقابل، حجت الاسلام و المسلمین محمد مبشری‌ عارف، استاد کفایه الاصول و فقه الاقتصاد معتقد است که خلق پول باعث افزایش نقدینگی و کاهش قدرت خرید مردم می‌شود و ملازم با ربا و حرام است. آیت الله مکارم شیرازی از مراجع معظم تقلید نیز خلق پول بانک‌ها را مصداق اکل مال به باطل و کلاهبرداری و حرام می‌دانند.

به گزارش مقاومتی نیوز بانک ها نهادهایی با قدرت خلق پول هستند که می توانند بدون نیاز به دریافت سپرده، تسهیلات پرداخت کنند. یکی از مباحث مهمی که در ارتباط با خلق پول بانک ها باید مورد بررسی قرار گیرد، دیدگاه اسلام درباره این پدیده است. در همین رابطه، کارشناسان و صاحب نظران اسلامی دیدگاه های مختلفی نسبت به مسئله خلق پول دارند.

حجت الاسلام سید عباس موسویان عضو شورای فقهی بانک مرکزی از صاحب نظرانی است که دیدگاه خود را نسبت به مسئله خلق پول بیان کرده است. حجت الاسلام موسویان معتقد است که خلق پول به ۲ شرط اشکال شرعی ندارد؛ شرط اول اینکه قابل مدیریت باشد و شرط دوم این که منافع خلق پول به جامعه برسد[۱].

ممکن است رباخوار هم برای جامعه منافعی داشته باشد

حجت الاسلام و المسلمین محمد مبشری‌ عارف استاد کفایه الاصول و فقه الاقتصاد از دیگر کارشناسانی است که درباره خلق پول اظهار نظر کرده است.

حجت الاسلام مبشری عارف در نقد دیگاه حجت الاسلام موسویان در خصوص خلق پول گفته است: «برخی از بزرگان اقتصاد و از اعضای شورای فقهی بانک مرکزی در توجیه خلق پول، با اما و اگر صحبت کرده‌اند که مثلاً به دو شرط می‌گوییم خلق پول اشکال شرعی ندارد؛ اول اینکه خلق پول قابل مدیریت باشد و دوم این که منافع خلق پول به جامعه برسد. اگر این شروط را با قید «اگر» ذکر کنیم، خدای ناکرده می‎توانیم بگوییم که در ربا هم همین‌گونه است.»

استاد کفایه ‌الاصول و فقه ‌الاقتصاد ادامه داد: «بسیاری از افراد ربا می‌دهند و ربا می‌گیرند و ممکن است یک رباخوار منافعی هم ایجاد کند و برای مثال، شخص رباخوار یک مسجد بسازد. بنابراین وقتی به فقه ورود پیدا می‎کنیم، اول باید ثابت کنیم که این پدیده که وقوع خارجی پیدا کرده است، شارع آن را امضا کرده یا خیر که بخواهیم با اما و اگر آن را حل کنیم؛ یا این که شارع مقدس از ابتدا با آن مقابله کرده است؟ این نکته بسیار مهمی است.»

خلق پول ملازم با ربا است

حجت الاسلام مبشری عارف گفت: «گاهی پولی را از شخصی قرض می‌گیریم و فردا به وی پس می‌دهیم و قرض محو می‎شود. اما گاهی پولی که از سوی بانک خلق شده را می‌گیریم و یک یا دو سال دیگر پس می‌دهیم. حتی برخی هم این پول را پس نمی‌دهند و بعداً از طریق پیگیری قوه قضائیه ممکن است با جریمه دیرکرد پس بدهند یا ندهند. بنابراین خلق پول تا این اندازه، قدرت خرید مردم را از یک طرف تنزل می‎دهد و از سوی دیگر، در مقابل آن خلق پول، کالای حقیقی خارجی تولید نشده و حجم نقدینگی بالا می‎رود و کالا کم می‎شود. لذا با ربا ملازم می‎شود.»

این کارشناس اقتصاد اسلامی با اشاره به دیدگاه مرحوم آیت‎ الله بهجت در مورد خلق پول اظهار داشت: «به تعبیر حضرت آیت ‌الله بهجت که خود بنده از طرف یکی از علما، از ایشان استفتای کتبی کردم، ایشان فرمودند که اعتبار مقوم مالیّت پول اعتباری است؛ یعنی اگر این پولی را که چاپ می‎شود، باعث کاهش قدرت خرید مردم شود، در مقابل آن ضامن هستیم.»[۲]

آیت الله مکارم شیرازی: خلق پول بانک ها مصداق اکل مال به باطل و حرام است

گفتنی است آیت الله مکارم شیرازی از مراجع معظم تقلید نیز چندی پیش در پاسخ به استفتای جمعی از اقتصاددانان حوزوی در مورد خلق پول بانک ها فرمودند: «این کار مصداق اکل مال به باطل است؛ زیرا سرمایه ای وجود ندارد که آن ها به وسیله آن معامله می کنند و از سوی دیگر باعث تورم و ضرر و زیان جامعه است و در مجموع، بی شباهت به یک نوع کلاهبرداری نمی باشد که آن هم حرام است و اگر روزی سپرده گذاران بخواهند سپرده خود را بگیرند، آن بانک مسلما ورشکست خواهد شد؛ چون چند برابر موجودی مصرف کرده است.»[۳]

پینوشت:

[۱] سایت پژوهشکده پولی و بانکی بانک مرکزی، کد خبر: ۲۸۳۲۶۳

[۲] خبرگزاری ایکنا، کد خبر: ۳۷۹۵۲۶۰

[۳] مقاومتی نیوز، کد خبر: ۷۳۷۰۸

انتهای پیام/ نظام مالی

  1. راه حل داستان خلق پول این است که راه خلق پول را غیرممکن کنیم. وگرنه با قانون و تبصره چیزی حل نمیشود.
    پولطلا را نمیتوان توسط بشر خلق کرد. خدا پولطلا را خلق کرده است.

    ۰۰


جهت احترام به مخاطبان فرهیخته، نظرات بدون بازبینی منتشر می شود. لطفا نظرات خود را جهت تعميق و گسترش بحث ارائه نمایید. نظرات حاوی توهين، افترا و تهمت به ديگران پاک می شود.