۰۲ آبان ۱۳۹۷

رهبر معظّم انقلاب: علاج برون رفت از مشکلات کشور «اقتصاد مقاومتی» است.

شناسه خبر: ۶۳۸۸۳ ۱۰ شهریور ۱۳۹۷ - ۱۴:۵۴دسته : خبر, نفت و انرژی
۰

در جلسه ای که با هدف بررسی موانع فروش نفت خام در بورس در کمیته اقتصاد مقاومتی مجلس برگزار شد، به ابعاد این مسئله پرداخته و بیان گردید: زیرساخت های لازم برای فروش نفت خام در بورس فراهم بوده و این مهم نیازمند اراده و پیگیری شخص وزیر نفت است.

به گزارش مقاومتی نیوز جلسه کمیته اقتصاد مقاومتی مجلس با موضوع فروش نفت خام در بورس، دوشنبه هفته گذشته برگزار شد.

در این جلسه نمایندگان مجلس، مسئولین بورس انرژی، مسئولین وزارت نفت و کارشناسان حضور داشتند و در خصوص این مسئله به بحث و تبادل نظر پرداختند.

در ابتدای جلسه زارع رئیس کمیته اقتصاد مقاومتی و عضو کمیسیون اقتصادی مجلس گفت: برای بی اثر کردن تحریم فروش نفت و جلوگیری از بازتولید بابک زنجانی ها، فروش نفت خام در بورس ضروری است.

وی افزود: در این جلسه بنا داریم موانع این حوزه را مورد بررسی قرار داده و از ظرفیت مجلس در این اقدام کلیدی استفاده کنید.

فروش نفت در بورس مانع اثرگذاری تحریم و ظهور پدیده بابک زنجانی

برای فروش نفت خام در بورس مانعی وجود ندارد

در ادامه دکتر امیری نایب رئیس هیئت مدیره سازمان بورس گفت: با در نظر گرفتن قوانین مختلف درباره فروش نفت خام در بورس انرژی از جمله قانون رفع موانع، احکام دائمی و برنامه ششم و با توجه به پیگیری ها و گفت و گوی دکتر حسینی مدیرعامل بورس انرژی و مسئولان مربوطه در وزارت نفت، شهریورماه سال قبل به تفاهمی درباره این موضوع رسیدیم؛ مبنی بر اینکه نفت خام هم به صورت ارزی و هم به صورت ریالی در بورس انرژی عرضه بشود و مکانیزم آن هم از طریق شرکت سپرده گذاری مرکزی صورت گیرد.

وی افزود: با توجه به مباحثی که مسئولان دیوان محاسبات و بانک مرکزی بیان کرده بودند قرار بر این شد که این موضوع مصوبه هیئت وزیران بشود.

دکتر امیری ادامه داد: در حقیقت این مصوبه ذکر شده مورد نیاز است تا نهاد های نظارتی این اطمینان را کسب کنند که مدل، مدل مناسبی خواهد بود. در حال حاضر برای مدل اجرایی و عملیاتی این موضوع مشکل خاصی وجود ندارد. دغدغه ای که مسئولان نفتی داشتند بیشتر دغدغه های نظارتی بود.

قانون فروش نفت در بورس وجود دارد اما اجرایی نشده است

در ادامه جلسه دکتر حسینی مدیرعامل بورس انرژی گفت: در مورد نفت خام ما مصوبه های قانونی داریم که آخرین آن ها برنامه ششم است که بنده میخوانم: «دولت مکلف شده است به توسعه بازار سرمایه با تاکید بر طراحی و مهندسی ابزار های مالی و کالایی، توسعه بازار انرژی و عرضه نفت خام و فرآورده های نفتی در بورس انرژی»

وی افزود: به نظر من این ضعف وجود دارد که مجلس محترم یا سازمان برنامه که این قانون را وضع کرده اند، باید حد اکثر سه ماه بعد از اجرای این قانون به وزارت نفت نامه می دادند و میگفتند شما به عنوان یک ساختار مدیریتی موثر در کشور، برنامه اقدام اجرایی شما برای این حکم قانون چیست؟ این برنامه را با جزئیات و زمانبندی مشخص به ما بدهید. چون ضعفی که در کشور وجود دارد این است که در امور اجرایی، دستگاه های مربوطه بیان میکنند که قانون نگفته است که این موضوع در چه زمانی انجام شود و به عنوان مثال پنج سال مهلت داده است. می رسیم به روز آخر این قانون و میبینیم که این کار و خیلی از کارهای دیگر که با تلاش مجلس به قانون تیدیل شده، انجام نشده است.

دکتر حسینی ادامه داد: قانون گذاری ریل اصلی توسعه هر کشوری است، ما ریل را گذاشته ایم ولی در اجرا یا تسامح می کنیم یا یا زمان را از دست داده ایم چون از ابزار لازم استفاده نکرده ایم. باید از دستگاه اجرایی خواسته شود که جزئیات و زمانبندی شما برای موضوع مشخص چیست و بر اساس آن عمل شود. و اگر قرار باشد جلسه دیگری در مجلس باشیم، برویم سراغ جزئیات و زمانبندی و اینکه ببینیم کدامیک از این موضوعات انجام شده است.

بستر و زیرساخت فروش نفت در بورس فراهم است

مدیرعامل بورس انرژی گفت: ما برای انجام معامله و بستری که باید در بورس صورت گیرد هیچ مشکلی نداریم. ما امروز یک عرضه ۳۰۰۰۰ تایی نفتا از پالایش نفت لاوان داریم. امیدوارم که این معامله انجام بشود. دو سال و نیم است که این اتفاق صورت می گیرد. هم تسویه و هم حمل محموله صورت میگیرد. ما در بازار سرمایه خوشبختانه خیلی از تکنولوژی ها را در کشور بومی کرده ایم. و این حرف گزافی نیست. البنه من هم می دانم در شرایط تحریم هستیم و مشکلات وجود دارند اما در بازار سرمایه تکنولوژی این کار بومی شده است.

وی افزود: بعضی ها ذکر می کنند که پیاده سازی بورس نفت پیچیده و سخت است و امکانپذیر نیست در حالی که ما متخصص این کار هستیم و می گوییم که امکان آن وجود دارد.

فروش نفت در بورس ویژه شرایط تحریم نیست

در ادامه جلسه دکتر پورابراهیم مدیرعامل شرکت نیکو وزارت نفت گفت: سال گذشته که اساسا تحریمی هم نبود، در وزارت نفت تصمیم گرفتیم که مسئله عرضه نفت خام در بورس را پیگیری کنیم و کار را با مسئولین سازمان بورس جلو بردیم.

وی افزود: آن زمان کار گره هایی خورد و جلو نرفت تا اینکه به شرایط حال حاضر و تحریم رسیده ایم و در این شرایط بورس به عنوان یک راهکار مطرح می شود.

مدیرعامل شرکت نیکو گفت: ما پیش از مسئله تحریم هم خودمان را متعهد به بورس می دانستیم و به صورت منظم عرضه فرآورده هایی را که در اختیار ما بوده است را در بورس داشته ایم و هفته ای نبوده که در بورس عرضه نداشته باشیم. دو هفته یکبار محموله های ۳۵۰۰۰ تنی نفت کوره را برای عرضه در بورس گذاشته ایم و دفعاتی فروش رفته و دفعاتی فروش نرفته است. میعانات فروش داخل بوده است که در شرایطی که ثبات در اقتصاد کشور بوده عرضه کرده ایم. در حال حاضر که نرخ ارز به ثبات رسیده ما دوباره عرضه را آغاز کرده ایم و ۲-۳ محموله هم به فروش رسیده و چهارشنبه هم یک عرضه دیگر داریم و در حالت کلی مورد حمایتمان است. یعنی اگر کسی برای رینگ داخلی میعانات بخواهد وزارت نفت حتما حمایت می کند. منتها شرایط باید شرایط با ثباتی باشد.

۳ مسئله مهم برای فروش نفت در بورس

دکتر پورابراهیم ادامه داد: نکته ای که در اینجا مطرح است بحث رینگ صادراتی است. یعنی ما میخواهیم میعانات را به کسی بفروشیم و او ببرد و به کس دیگری بفروشد. خب این اقدام یکبار در زمان قبل از تحریم ها انجام شد. استنباط ما هم این بود که اگر اقدامات مشابه انجام دهیم نتایج مشابه خواهیم گرفت. لذا با توجه به مطالعات صورت گرفته سعی کردیم که سه تغییر را نسبت به دوره قبل اعمال کنیم. که این موارد نیاز به تایید سران کشور دارد و وزارت نفت به تنهایی اجازه ندارد که تصمیم گیری و اقدام کند.

وی گفت: مسئله اول مسئله ارز است. در بورس مزایای بسیار زیادی وجود دارد که یکی از آن ها بخصوص برای خود وزارت نفت اتاق های پایاپای یا همان سازمان تسویه وجوه است. که قسمت مالی ما عملا با قسمت مالی خریدار در ارتباط نیست و ما با سازمان بورس طرف هستیم. سازمان بورس به ما اعلام کرده که پول را گرفته و معامله تضمین شده است در نهایت ما محموله را آزاد می کنیم. این یک حسن است برای ما. هم معامله شفاف است و هم قسمت مالی ما می تواند در شرایط بهتری عمل کند. اقدامات زیادی در این سازمان صورت گرفته است و زیرساخت های زیادی فراهم کرده است ولی آن زمان حساب ارزی نداشت الان که به تبع آن هم ندارد. لذا امکان تسویه معاملات رینگ صادراتی را از طریق ارز قبلا نداشته ایم الان هم نداریم و چندماه دیگر که به هیچ عنوان نخواهیم داشت. یا ما باید حساب مستقیمی داشته باشیم که در این حالت یکی از مزایای اصلی بورس از آن گرفته می شود و یا باید در خصوص بحث ریال آن تصمیم گیری بکنیم. آیا ما اجازه داریم در رینگ صادراتی کالای ارزی کشور را به ریال بفروشیم یا خیر؟

مدیرعامل شرکت نیرو اضافه کرد: در آن زمان که ما بحث می کردیم دوستان دیوان محاسبات و دوستان بانک مرکزی می گفتند خیر شما همچین اجازه ای ندارید. و در حال حاضر برای معاملات فعلی کلیه اطلاعات مربوطه با ارز را از بانک مرکزی استعلام می کنیم و این پول متعلق به دولت است و ۱۴.۵ درصد آن را شرکت نفت مالک است و لذا بانک مرکزی تعیین می کند که معامله با چه واحد پولی صورت گیرد و هرچه را که تعیین کرد ما آن را به خریدار دیکته می کنیم و شماره حسابی را که بانک مرکزی اعلام کند ما آن را به خریدار اعلام میکنیم. الان هم همینطور است. چون مالک پول دولت است، او باید تعیین کند که ریال باشد یا خیر و وزارت نفت نمی تواند این را تعیین کند.

دکتر پورابراهیم گفت: مسئله دوم سایز محموله ها بود. اگر بخواهیم به عنوان مثال محموله ۱۰۰۰۰۰۰ بشکه ای را عرضه کنیم بخش خصوصی قادر به خرید آن نخواهد بود. از طرفی بخش خصوصی ما هم باید با انواع پنهان کاری ها این معاملات را انجام دهد لذا خیلی تلاش کردیم تا بتوانیم سایز این محموله ها را کاهش دهیم. در دور قبلی تحریم ها محموله ۵۰۰۰۰۰ بشکه ای بود که عرضه شد یعنی عملا ۴/۱ محموله صادراتی ما. ولی باز سایز بزرگی بود و ما تلاش کردیم تا ساز محموله را رساندیم به ۵۰۰۰ تن که این سایز کوچک است و برای ما از نظر عملیاتی خیلی ریسک دارد ولی کا خود را برای انجام این کار آماده کردیم. کشتی هایی که برای حمل این محموله ها وجود دارد، از نظرناوگان، تجهیزات و ایمنی امکانات یک کشتی ۲۰۰۰۰۰۰ بشکه ای را ندارند و بارگیری آن کار ساده ای نیست.

فروش نقدی یا اعتباری

وی افزود: نکته سوم مسئله فروش نقدی و فروش اعتباریست. در بورس مکانیزم به صورت فروش نقدی است. به این صورت که سازمان بورس به وزارت نفت اعلام می کند که من پول را دریافت کردم و ما محموله را آزاد می کنیم و پول به حساب مقصد ما واریز می شود. در جلسه ای که مسئولان سازمان بورس هم در آن وجود داشتند با متقاضیانی که احتمال حضور آن ها در ای فرایند وجود داشت این مسئله مطرح شد و همه ی آن ها بطوری بین کردند که اگر خرید محموله به صورت نقدی باشد ما نمی توانیم خرید کنیم. که حرفشان هم به طوری منطقی بود. ولی ما یا باید فروش نقدی در بورس را دنبال کنیم که احتمال وقوع معامله را کاهش می دهد و یا باید فروش اعتباری را هم وارد معاملات کنیم.

نماینده وزارت نفت گفت: فروش اعتباری به چه طرقی امکان پذیر است؟ شرکتی در طرف حساب با ماست یا یک شرکت معتبری است که بر اساس اعتبار آن شرکت معامله صورت می پذیرد و یا از ضمانت هایی از طرف مقابل گرفته شود که به معامله قطعیت ببخشد. امکانتی که در کشور وجود دارد برای این کار عبارتند از چک، سفته و ضمانت نامه. برای مبالغ خیلی بالا باید برویم سراغ ضمانت نامه که در حال حاضر ضمانت نامه های بانکی هم از اعتبار بالایی نزد وزارت نفت برخوردار نیستند. بسیار در زیر مجموعه اتفاق افتاده است که یا ضمانت نامه بانکی جعل شده و یا این ضمانت نامه ها بدون پشتوانه صادر گردیده اند. یعنی اگر به فرض اینکه بخواهیم سراغ ضمانت نامه هم برویم و در سطوح عالی کشور تایید شود باید چند بانک مشخص عهده دار این مسئولیت بشوند. که دارای متن مشخص و فرایند صدور مشخص برای این کار تعریف بشود. بخصوص اینکه اگر یکی از آن ها دچار مشکل شد کل این فرایند دوباره زیر سوال می رود. لذا فرایند صدور ضمانت نامه برای این کار دوباره باید بازتعریف شود.

وی ادامه داد: بعضی از این آقایان بیان می کنند که ما ملک، اموال و… داریم اما نهادی که این ها را باید ارزش گذاری کند وزارت نفت نیست. بانک برای این کار تعریف شده است. بنابراین چند بانک مطرح کشور باید در این کار حضور داشته باشند و برای این کار مشخص شوند. و اعتبار سنجی هم در همین بانک ها صورت گیرد. بنابراین ما این سه تسهیل را باید برای این کار انجام دهیم تا شانس انجام معامله را بالا ببریم. ما داریم تمام تلاشمان را انجام می دهیم تا اگر کسی قرار است در این زمینه فعالیت کند این امان برای او وجود داشته باشد.

دیوان محاسبات مشکلی با فروش نفت خام در بورس ندارد

در ادامه جلسه آقامیری حسابرس کل دیوان محاسبات در امور نفت و گاز گفت: سه نکته ای که دکتر پورابراهیم فرمودند، مسئله اول که مسئله ارز بود بسیار مسئله مهمی است و ما هم برای آن چالش داریم اما مصوبه شورای عالی امنیت ملی برای سال ۹۷ راهکار داده و بحث ریالی معاملات را مطرح کرده است. ما باید ببینیم که چگونه می شود این سازوکار را در بورس اجرایی کرد که مشکل خاصی پیدا نشود. به هر حال مجوز فروش ریالی نفت از طرف شورای عالی امنیت ملی صائر شده است. موضوعاتی را که آقای دکتر پور ابراهیم فرمودند مورد توجه دیوان هم هست.

وی افزود: درباره سایز محوله ها که اقای دکتر فرمودند این سیاستی است که خود وزارت نفت می تواند دنبال کند. و به نظر نمی آید که مشکل خاصی وجود داشته باشد و این بحث درونی وزارت نفت است.

آقامیری ادامه داد: اما درباره فروش نقدی و اعتباری در بورس، با توجه به اطلاعاتی که من دارم، پایه معاملات بورس نقدی است و فروش اعتباری را در شرایط خاصی قول می کند و امکان فروش اعتباری وجود دارد. اما تضمین وصول منابع شرکت ملی نفت وصول این درآمد صادراتی، بازهم خود سازمان بورس خواهد بود. زمانی که فروش نفت خام از طریق بورس مطرح شد، بحث ریالی و فروش نقدی و اعتباری و تضمین این معاملات نیز از طریق بورس مطرح شد. در این زمان بحث تضمین معامله از طریق سازمان بورس و شرکت سپرده گذاری از طریق سازمان بورس مورد موافقت قرار گرفت.

وی ادامه داد: ما در دیوان محاسبات با توجه به قوانینی که درباره عرضه نفت خام در بورس وجود دارد، مشکلی نداریم. ما مشکلمان فقط بحث انتقال وجوه از طریق خزانه و بانک مرکزی است که فکر میکنم با ساز و کاری که دیده شده مشکل حل بشود. منتها خواسته ی ما این است که گزارش این معاملات به صورت یک ماهه به دیوان محاسبات ارسال بشود و اطلاعات عرضه نیز شفاف باشد، به نظر نمی رسد که مشکل خاصی برای اجرای این موضوع وجود داشته باشد. در حال حاضر ما نیاز داریم که این اتفاق رخ دهد و بهتر از اینست که معاملات پنهان با شرکت های بی نام و نشان صورت گیرد.

چرا فروش نفت در بورس کلید نمی خورد؟

در ادامه جلسه تبیانیان مشاور کمیسیون انرژی مجلس گفت: با توجه به صحبت های گفته شده، نقطه ابهامی که هنوز امکان عرضه ریالی نفت در بورس را فراهم نکرده و مانع آن است مشخص نیست و مشخص نیست که مشکل این قضیه در کدام بخش است که راه نمی افتد.

وی افزود: در موضوعات دیگر مشکل کاملا مشخص است اما در موضوع فروش نفت در بورس مشکل به صورت شفاف مشخص نمی باشد. آقای پور ابراهیم بسیار فعال اند در این زمینه و سازمان بورس هم که تمام ظرفیت خود را برای این اجرای این طرح به کار بسته و نهادهای نظارتی مانند دیوان محاسبات نیز برای رفع موانع اقدام کرده اند. شاید در موضوعی که منعی ندارد و بر سر آن توافق وجود داشته باشد، به حمایت بیشتری نیاز داشته باشد، مخصوصا از طرف مجلس از سمت کمیسیون انرژی و کمیسیون اقتصادی و در این موضوع واقعا حمایت هایی را نیز از طرف وزیر نیاز داریم.

تبیانیان ادامه داد: اگر مجلس درست اقدام کند می تواند حمایت هایی را از وزیر نفت انجام دهد تا ایشان بتوانند با اختیارات بیشتری به این موضوع ورود پیدا کنند. تا مشکلات قبلی که در وزارت نفت اتفاق افتاده گریبان گیر ایشان نشود.

وزیر نفت مسئول اصلی پیگیری فروش نفت خام در بورس

در پایان جلسه محمد امینی رعیا دبیر کمیته اقتصاد مقاومتی مجلس پس از جمع بندی مباحث گفت: با توجه به مباحث مطرح، به نظر می رسد وزارت نفت در نوک پیکان پیگیری این مسئله قرار دارد و باید این موضوع را پیگیری کند تا به نتیجه برسد.

وی افزود: آنطور که از شواهد و قرائن مشخص است، مسئله و مانع خاصی پیش رو نیست و کسی هم به دلیل اصلی اینکه چرا این اقدام اجرایی نمی شود، اشاره نمی کند.

امینی رعیا در پایان گفت: امید می رود که وزارت نفت هرچه سریعتر در این زمینه اقدام نماید؛ ما هم از جانب مجلس از این موضوع حمایت کرده و برای فروش نفت خام در بورس، فعالیت های لازم را در دستور کار قرار خواهیم داد. با این وجود، توان اصلی در وزارت نفت و توسط شخص وزیر محترم نفت باید گذاشته شود، تا کار به نتیجه برسد.



جهت احترام به مخاطبان فرهیخته، نظرات بدون بازبینی منتشر می شود. لطفا نظرات خود را جهت تعميق و گسترش بحث ارائه نمایید. نظرات حاوی توهين، افترا و تهمت به ديگران پاک می شود.