۳۱ شهریور ۱۳۹۷

رهبر معظّم انقلاب: علاج برون رفت از مشکلات کشور «اقتصاد مقاومتی» است.

شناسه خبر: ۶۲۸۰۴ ۲۴ مرداد ۱۳۹۷ - ۱۶:۴۷ کارشناس: صابر آزاد دسته : تعرفه گذاری انرژی, گزارش, نفت و انرژی
۰

تعرفه ­های استاندارد شرکت سندیگو در آمریکا به گونه ای طراحی شده است که قیمت برق مشترکین پرمصرف در زمان اوج مصرف، ۷۵ درصد بیشتر از تعرفه برق مشترکین کم مصرف است؛ این قاعده برای زمان عادی مصرف نیز صادق است.

به گزارش مقاومتی نیوز در کشور آمریکا چندین شرکت بزرگ، مسئولیت تامین برق و گاز مشترکین واقع در ایالت ­های مختلف این کشور را بر عهده دارند.

از جمله مهم­ترین آن­ها می­توان به شرکت ادیسون کالیفرنیای جنوبی (SCE)، گاز و برق سندیگو(SDG&E) و شرکت پی‌جی اند ای(PG&E) اشاره کرد. شرکت سندیگو (SDG&E) مسئول برق و گازرسانی به بیش از 3.3 میلیون مشترک در ایالت کالیفرنیا بوده و بیش از 5000 کارمند دارد.

تعرفه های برق بخش خانگی شرکت سندیگو به چند نوع تقسیم می­‌شوند. از مهم­ترین آن­ها می­توان به تعرفه استاندارد با مدل قیمت­گذاری به روش IBT و همچنین ترکیب مدل پلکانی با مدل چند زمانه (TOU) اشاره کرد. شرح این دو نوع تعرفه در ادامه آورده شده است.

تعرفه­ های استاندارد سندیگو

تعرفه­­ برق استاندارد شرکت سندیگو شامل سه پله قیمتی بوده و در فصل­ های سرد و گرم متفاوت است؛ به طوری که قیمت فصل گرم بیشتر از قیمت­ های فصل سرد است.

همچنین در این نوع از تعرفه­ گذاری، میزان مصارف پله ­ها به صورت درصدی از یک خط پایه (Baseline) محاسبه شده و مقدار خط پایه نیز تابع فصل و موقعیت مکانی مشترکین است.

به عنوان مثال، مقدار خط پایه در نواحی ساحلی و فصل گرم برابر ۲۴۹ اما در نواحی گرمسیری بیابانی برابر ۵۵۵ کیلووات ­ساعت در ماه است. مقدار تعرفه برق نوع استاندارد در شکل زیر آورده شده است:

تعرفه ­های استاندارد شرکت سندیگو نشان می­ دهد که اختلاف قیمت برق بین فصل زمستان و تابستان برای مشترکین پرمصرف بیش از مشترکین کم­ مصرف است. به طوری که اختلاف قیمت پله اول در فصل تابستان و زمستان کمتر از 2 سنت اما همین اختلاف در پله آخر به حدود 4 سنت می­ رسد.

از آنجایی که قیمت برق در پله سوم مصرفی، بیش از ۴۶ سنت بر کیلووات­ ساعت است، در نتیجه مشترکین پرمصرف با قبوض بالای برق مواجه شده و به همین دلیل بهتر است این مشترکین از تعرفه برق کنتورهای چند زمانه استفاده کنند.

تعرفه برق چند زمانه این امکان را به مشتری می­‌دهد تا تنها با تغییر رفتار و جابه ­جایی مصارف برق از زمان اوج بار به کم ­باری، مبلغ نهایی قبض برق خود را به طور چشمگیری کاهش دهد و در صورتی که نخواهد الگوی مصرف برق خود را تغییر دهد بایستی بهای زیادی بابت مبلغ برق خویش بپردازد.

تعرفه برق دوزمانه سندیگو

تعرفه­ های برق مدل دوزمانه در این شرکت در دوپله مصرفی شامل زمان اوج بار و غیراوج بار بوده و همچنین برای فصول گرم و سرد متفاوت است. به علت اهمیت فصل تابستان، تعرفه­ های برق این فصل در شکل زیر آورده شده است:

اگر چنانچه فرض شود که متوسط تعرفه استاندارد برای پله دوم و سوم در فصل تابستان ۴۳ سنت بر کیلووات ساعت باشد، آنگاه می­توان گفت که برای این دو پله، قیمت زمان اوج بار حدودا 20 سنت بیشتر از قیمت برق استاندارد و قیمت زمان غیر اوج نیز 7 سنت کمتر از قیمت برق استاندارد است؛ اما برای پله اول، قیمت اوج بار تنها 12 سنت از قیمت برق استاندارد بیشتر بوده و قیمت کم­باری پله اول در تعرفه دو زمانه هم حدود 3 سنت نسبت به تعرفه استاندارد کاهش یافته است.

همچنین قیمت برق مشترکین پرمصرف در زمان اوج مصرف، ۷۵ درصد بیشتر از مشترکین کم مصرف است. این قاعده برای زمان عادی مصرف نیز صادق است.

این شیوه قیمت­گذاری باعث می­ شود تا نسبت قیمت زمان اوج به کم­ باری برای پله­ های مختلف مصرفی ثابت مانده و در نتیجه مشترکین پرمصرف و کم ­مصرف، احساس یکسانی از جریمه یا پاداش را تجربه بکنند. روندی که در نظام تعرفه‌گذاری ایران در زمان اوج بار و کم­باری، برعکس آن مشاهده می‌­شود.

آسیب شناسی قیمت فعلی برق خانگی در ایران

نظام فعلی برق خانگی در ایران بدین صورت است که علاوه بر پلکانی بودن برق، برای مشترکین دارای کنتور سه زمانه به میزان ۴۵ تومان جریمه اوج بار به قیمت برق در زمان اوج افزوده شده و به میزان ۲۲.۵ تومان در زمان کم­باری از آن کاسته می­‌شود.

اعداد جریمه و تخفیف نیز در مناطق گرمسیری ۱و۲ با ضرایب و محاسبه می­‌شود. از آنجایی که قیمت­ های برق به طور پلکانی افرایش یافته اما قیمت جریمه، ثابت و برابر پله اول در نظر گرفته می­ شود، در نتیجه درصد جریمه زمان اوج بار به بهای برق مصرفی برای مشترکین کم ­مصرف بیش از مشترکین پرمصرف است. این موضوع به خوبی در شکل زیر مشاهده می­ شود:

هرچند که درصد تخفیف نیز برای مشترکین کم ­مصرف بیش از دیگران است اما به علت «مثبت­ بودن قدرمطلق جریمه منهای تخفیف»، درصد افزایش بهای کل قبض برای مشترکین کم­ مصرف بازهم بیش از دیگران می ­باشد.

بررسی ها نشان می‌دهد در نظر گرفتن یک جریمۀ ثابت برای همه مشترکین پرمصرف و کم­ مصرف غیر موثر است. در واقع بایستی به هنگام قیمت­ گذاری به این نکته توجه داشت که غالب مشترکین کم ­مصرف در زمان اوج بار از حداقل وسایل ضروری استفاده می­‌کنند و نبایستی انتظار داشت که میزان مصرف خود در زمان اوج بار را چندان کاهش دهند.

حال آنکه مشترکین پرمصرف می ­توانند با اصلاح رفتار خود و اجتناب استفاده از وسائل غیرضروری (مانند ماشین ظرفشویی، ماشین لباسشویی، خشک­کن، سونا و غیره) در زمان اوج بار، توان مصرفی خود را در زمان های حساس کاهش دهند و یا اینکه بهای واقعی برق خود را در زمان اوج بار پرداخت کنند.

بنابراین در این شرایط و با توجه به تجربیات جهانی، تمرکز بر «مشترکین پرمصرف» جهت افزایش تعرفه برق و جریمه قطعا بر کاهش اوج مصرف موثر بوده و بخش قابل توجهی از بحران برق را حل خواهد کرد.

منابع:

https://www.sdge.com

ارزیابی ابعاد بحران تأمین برق تابستان و راهکارهای مقابله با آن، مرکزپژوهشهای مجلس شورای اسلامی، تیرماه۱۳۹۷



جهت احترام به مخاطبان فرهیخته، نظرات بدون بازبینی منتشر می شود. لطفا نظرات خود را جهت تعميق و گسترش بحث ارائه نمایید. نظرات حاوی توهين، افترا و تهمت به ديگران پاک می شود.